Den Haag op 1, 2 en 3 op kandidatenlijsten voor Tweede Kamerverkiezingen

Haagse kandidaten zijn goed vertegenwoordigd op de conceptlijsten van de grote politieke partijen. Bekendste hooggeplaatste Hagenaars zijn Mark Rutte op één bij de VVD en Jetta Klijnsma, op twee bij de PvdA. Stef Blok staat op drie bij de VVD.

Alleen bij het CDA zit er geen inwoner van Den Haag in de top-10, al woont de lijsttrekker Sybrand van Haersma Buma wel in de regio: in Wassenaar. In de top 20 staat ook vice-president van de rechtbank Peter Oskamp uit Rijswijk, maar geen inwoners van Den Haag.

De PvdA heeft de meeste politici uit Den Haag bij de top-20. Naast Klijnsma zijn dat Martijn van Dam op zeven, Roos Vermeij op twaalf, Henk Nijboer op dertien, Angelien Eijsink op vijftien en Lea Bouwmeester op achttien. De VVD heeft er vier, naast Rutte en Blok zijn dat Ton Elias op nummer achttien en oud-gemeenteraadslid Anne Mulder op negentien.

D66 heeft twee Haagse gezichten bij de top 20: Steven van Weyenberg, Fatma Koser Kaja en twee uit de regio: Stientje van Veldhoven (2, Rijswijk) en Ton Monasso (19, Voorburg). Voor de SP staan de zittende Haagse Kamerleden Sharon Gesthuizen (7), Manja Smits (11) en Nine Kooiman (14) op de kandidatenlijst.

GroenLinks is de enige lijst waar een zittend raadslid uit Den Haag op staat: op plek achttien staat Inge Vianen. De Hagenaar Niels van den Berge, zittend Kamerlid, staat op nummer zes. De PVV heeft de kandidatenlijst nog niet bekend gemaakt, maar naar verwachting staan daar wel wat Haagse gezichten op, zoals Geert Wilders zelf, die al jaren in de Hofstad woont, Sietse Fritsma en de hier geboren en getogen Richard de Mos.

De lijsten zijn nog in concept, bijna alle partijen houden nog een ledencongres waarin de lijsten definitief worden en waar nog enkele verschuivingen kunnen plaatsvinden.

Donkere wolken boven de Voorjaarsnota

Het college van burgemeester en wethouders van Den Haag presenteert waarschijnlijk volgende week de Voorjaarsnota. Naar verwachting staan daar sombere berichten in naar aanleiding van het onlangs gesloten Lenteakkoord met aangekondigde Rijksbezuinigingen.

Wethouder Sander Dekker (VVD, Financiën) zei vier weken geleden nog in deze krant dat hij naar aanleiding van het inmiddels geklapte Catshuisoverleg uitging van extra bezuinigingen van € 81 miljoen voor de stad met een kans van 90 procent dat dit gaat gebeuren. In het Lenteakkoord zijn de accenten wat verschoven, maar het beeld blijft somber.

Daarbij hangen nog andere donkere wolken boven het huishoudboekje van Den Haag. In de Voorjaarsnota zal blijken waar de gemeente zich op voorbereidt. De Tweede Kamer is deze week begonnen met het overleg over onderwerpen die controversieel moeten worden verklaard. Dat wil zeggen dat het demissionaire kabinet-Rutte daar niet verder mee mag gaan. Daarin zitten een aantal voor gemeenten belangrijke zaken.

Wet werken naar vermogen

Vooral op het sociale terrein kunnen harde klappen vallen. De Wet werken naar vermogen, bijvoorbeeld. Dat is de wet waarmee het demissionaire kabinet verschillende wetten, zoals de bijstand, sociale werkvoorziening en de uitkering wilde samenvoegen, staat op de nominatie. Deze wet zou volgend jaar Rijksbreed al € 500 miljoen aan besparingen op moeten leveren. Als die nu niet doorgaat, ontstaat er een nieuw gat in de begroting.

Daarnaast dreigt nog uitstel van de Wet maatschappelijke ondersteuning waar ook de AWBZ begeleiding ondergebracht gaat worden bij gemeenten. Op dit vlak zijn ook extra bezuinigingen te verwachten die de gemeente direct raken. Een ander onderwerp is de jeugdzorg. Het kabinet was bezig om de verantwoordelijkheid hiervoor bij gemeenten te leggen en ook Den Haag heeft dat al voortvarend opgepakt. Uitstel, of zelfs afstel van deze nieuwe koers kan voor aanvullende lasten zorgen.

Overigens wil de woordvoerder van Dekker geen uitspraken doen welke wetten er eventueel controversieel verklaard moeten worden en welke niet. “Wij maken daar geen lijstje van, dat is geheel en al aan de Tweede Kamer”. Of de wethouder wellicht nog een telefoontje heeft gewaagd aan zijn politieke vrienden in de Kamer kon ze niet zeggen. “Daar ga ik niet over en dat zal hij mij vast niet vertellen”. De Tweede Kamer stelt de lijst controversiële onderwerpen vast op 29 mei.

Gemeentefonds

De Voorjaarsnota van de gemeente zal nog veel onzekerheden bevatten. Het Rijk heeft namelijk vanwege de uitwerking van het Lenteakkoord en de vaststelling van de Tweede Kamer van de lijst controversiële onderwerpen besloten dat de meicirculaire voor het gemeentefonds, één van de inkomstenbronnen van de gemeente is uitgesteld tot juni. Tot die tijd blijft er onzekerheid over welke gevolgen de landelijke bezuinigingen van het Lenteakkoord en de opschorting van wetten heeft voor de gemeente.

Landelijke verkiezingen hebben gevolgen voor de raad

De landelijke verkiezingen op 9 juni kunnen gevolgen hebben voor de Haagse raad. Vorige week werd al bekend dat Anne Mulder voor de VVD op plek 24 staat van de conceptkandidatenlijst. Voor de PVV staan zeven van de acht zittende raadsleden op de landelijke lijst. Daniëlle de Winter is de enige uitzondering.

“Een deel van mijn collega’s staat op onverkiesbare plaatsen. Ik ben pas 22 jaar, ik ben nog jong. Het is al heel wat dat ik in de raad zit. Ik heb niet gesolliciteerd naar een plek in de Tweede Kamer, ik ga me voor 300 procent op het raadswerk richten”, aldus De Winter.

Haar collega’s in de raad staan op plek 1 (Geert Wilders), 7 (Sietse Fritsma), 12 (Richard de Mos), 17 (Karen Gerbrands), 20 (Willie Dille), 45 (Machiel de Graaf) en 46 (Arnoud van Doorn). “Ik denk niet dat de PVV zo groot wordt dat de hele raadsfractie vol Kamerleden zit. Dan schuiven waarschijnlijk andere leden door die op de lijst voor de gemeenteraad stonden. Ik zal niet alleen zitten”.

De Winter denkt dat naast de huidige Kamerleden Wilders, Fritsma en De Mos ook Gerbrands en Dille op een verkiesbare plek staan. Het is nog onduidelijk of zij allemaal de functie van raadslid na de verkiezingen blijven combineren met het Kamerlidmaatschap als zij gekozen zijn.

Fractievoorzitter Ingrid Gyömörei staat voor de SP op een onverkiesbare vijfenveertigste plaats. De conceptkandidatenlijst van de PvdA is nog niet bekend. Deze zal definitief zijn op 25 april. De definitieve kandidatenlijst van de VVD wordt volgende week vastgesteld. “Als ik word gekozen in de Kamer, dien ik waarschijnlijk niet mijn periode als raadslid uit. Het hangt er eerst vanaf of ik in de Kamer kom. Het is ook niet zo dat ik onmisbaar ben: we hebben talent genoeg op de kandidatenlijst voor de Haagse raad”, aldus Mulder.