Advies

Nederlanders kregen het advies niet naar Brussel te reizen (kleurcode rood voor Brussel), zoveel mogelijk binnen te blijven en de aanwijzingen van de Belgische autoriteiten op te volgen.  Het kabinet had waarschijnlijk haast met het schrijven van een brief over de aanslagen. Sterker, premier Mark Rutte leek tijdens zijn persconferentie niet eens te weten dat de brief al naar de Tweede Kamer was. Hij verwees enkele keren naar de brief en dat hij daarvoor niets wilde zeggen, terwijl de brief al de wereld in was gestuurd. Met deze foute zin. Verder lezen Advies

Vertrouwelijk

Het botst af en toe. Er is een stevig gesprek geweest tussen premier Mark Rutte en PvdA-leider Diederik Samsom, maar de inhoud daarvan is vertrouwelijk. Dat zei de premier gisteren tijdens zijn wekelijkse persconferentie over de in de Telegraaf breed uitgemeten ruzie tussen de coalitiepartners over een luchtbrug voor vluchtelingen.  Verder lezen Vertrouwelijk

Hand modder

“Het is als een hand modder gooien in schoon water en zeggen dat het water troebel is”, hoorde ik minister-president Mark Rutte gisteravond zeggen. Hij was duidelijk geraakt door de kritiek van CDA’er Pieter Omtzigt en Louis Bontes van de Groep Bontes/Van Klaveren als zou hij het onderzoek naar het neerschieten van vliegtuig MH17 in de doofpot willen stoppen.  Verder lezen Hand modder

Feestjaar

Slingers ophangen, vlaggen uit, toeters bij de hand: dit wordt een feestjaar. Vandaag gaat de Tweede Kamer weer aan de slag, voor het eerst in 2016. Het laatste jaar voor de verkiezingen van maart 2017. Het heeft er alle schijn van dat dit kabinet voor het eerst sinds 1998 (Paars-1) de rit uit gaat zitten en dat betekent een feestjaar met een feestbegroting.  Verder lezen Feestjaar

Regeerakkoord VVD-PvdA: Bruggen slaan

Het nieuwe kabinet van VVD en PvdA moet ook bezuinigen en daar zal iedereen iets van merken. De zorgpremie en het eigen risico worden inkomensafhankelijk, de hypotheekrenteaftrek is niet langer onaantastbaar, de sociale voorzieningen gaan op de schop en de gemeenten krijgen meer zeggenschap, bijvoorbeeld over de openstelling van winkels op zondag. Verder lezen Regeerakkoord VVD-PvdA: Bruggen slaan

‘VNG-congres elk jaar in Den Haag’

Premier Mark Rutte vond het bij het VNG-congres zo gezellig, dat hij tegen deze krant opperde om het elk jaar in Den Haag te doen. Burgemeester Jozias van Aartsen en VNG-voorzitter Annemarie Jorritsma vonden dat een minder goed idee. “De VNG is er voor alle gemeenten, dus volgend jaar doen we het weer ergens anders”.

Een feestje voor netwerkende bestuurders, waar de gemeente Den Haag 600.000 aan mee heeft betaald. De SP was het daar niet mee eens en stond voor de deur te protesteren. “Maar ik ben vergeten een vergunning te regelen, stom, maar we willen gewoon even hier laten weten dat we het er niet mee eens zijn”, zegt Ingrid Gyömörei, SP-fractievoorzitter in de Haagse gemeenteraad. Snel stuurde ze een sms’je naar de burgemeester. “Ik heb het toen maar even voor haar geregeld”, aldus Van Aartsen. Hij was de afgelopen dagen tijdens het tweedaags congres gastheer voor de VNG. Hij ontving samen met de premier en Jorritsma de koningin die het begin van het congres bijwoonde. Een speciaal congres, want de VNG bestaat 100 jaar. Matthijs van Nieuwkerk presenteerde, Hans Goedkoop deed zijn eerste live-versie van Andere tijden over de VNG met zwart-wit beelden van een oude Haagse burgemeester met de bril van Van Aartsen, zei hij.

Henk Kool

Onder de 2800 gasten was een vertegenwoordiging van het Haagse college. Henk Kool scoorde een oranje paraplu, handig voor Haring happen met Henk voor ondernemers op een boot dit weekend. Hij vertegenwoordigde de gemeente bij de Algemene Ledenvergadering van de VNG, omdat Van Aartsen in de raadscommissie bestuur moest zijn. Twee wethouders vertegenwoordigden de gemeente Rijswijk. “Het is voor het eerst dat we er maar kort zijn. Tijdens de Algemene Ledenvergadering hebben alle collegeleden andere verplichtingen, die missen we anders nooit”, zegt locoburgemeester Dick Jense.

Jan Hoekema

Een grote vertegenwoordiging is er vanuit Wassenaar. Burgemeester Jan Hoekema is met vier collegeleden en de gemeentesecretaris op de fiets. “Om de kosten te drukken”. Hij kwam vooral naar het feest om collega’s weer even te zien, inhoudelijk, maar ook voor zijn netwerk. “Hier krijg je het groepsgevoel, alsof we allemaal naar de gemeentekerk gaan”. Leidschendam Voorburg was vertegenwoordigd door vier van de vijf collegeleden en enkele fractievoorzitters uit de raad. Hans Peter Klazenga, fractievoorzitter van Gemeentebelangen: “We zijn hier als oppositiepartij. Ik zit al jaren in de raad en zie dit als een goede kans om collega’s te ontmoeten en van andere gemeenten te horen hoe zij dingen oplossen, je hoeft het wiel niet steeds opnieuw uit te vinden”. Zijn aanwezigheid en die van zijn collega’s werd betaald uit het opleidingsbudget voor raadsleden. “Ja ook het feest, want dat wil ik niet missen”.

Mark Rutte

Premier Mark Rutte wilde niets zeggen over de kosten van het congres, maar wees wel op de bijverdiensten van de Haagse ondernemers, vooral in de horeca: “Het Carlton en Kurhaus cateren hier, mijn favoriet Soeboer is er helaas niet bij”. Die stond een week daarvoor nog wel in dezelfde tent op de  TongTongFair. “Ja, als ik nog even mag, wil ik de organisatie hartelijk bedanken dat ze een week naar voren zijn geschoven om dit mogelijk te maken, die verdient een pluim”, aldus Van Aartsen.
Het feest begon al een dag voor het congres met een diner en de onthulling van het kunstwerk aan het eind van de Sophialaan. De lichten in het kunstwerk projecteren bomen en vogels op de gevel van de Willemshof, waar de VNG zetelt. “De kosten waren een ton. De helft betalen wij, de andere helft komt van de Bank Nederlandse Gemeenten”, aldus Liane ter Maat, woordvoerder van de VNG. De gemeente Den Haag gaf de VNG een gedenksteen cadeau.

Donkere wolken boven de Voorjaarsnota

Het college van burgemeester en wethouders van Den Haag presenteert waarschijnlijk volgende week de Voorjaarsnota. Naar verwachting staan daar sombere berichten in naar aanleiding van het onlangs gesloten Lenteakkoord met aangekondigde Rijksbezuinigingen.

Wethouder Sander Dekker (VVD, Financiën) zei vier weken geleden nog in deze krant dat hij naar aanleiding van het inmiddels geklapte Catshuisoverleg uitging van extra bezuinigingen van € 81 miljoen voor de stad met een kans van 90 procent dat dit gaat gebeuren. In het Lenteakkoord zijn de accenten wat verschoven, maar het beeld blijft somber.

Daarbij hangen nog andere donkere wolken boven het huishoudboekje van Den Haag. In de Voorjaarsnota zal blijken waar de gemeente zich op voorbereidt. De Tweede Kamer is deze week begonnen met het overleg over onderwerpen die controversieel moeten worden verklaard. Dat wil zeggen dat het demissionaire kabinet-Rutte daar niet verder mee mag gaan. Daarin zitten een aantal voor gemeenten belangrijke zaken.

Wet werken naar vermogen

Vooral op het sociale terrein kunnen harde klappen vallen. De Wet werken naar vermogen, bijvoorbeeld. Dat is de wet waarmee het demissionaire kabinet verschillende wetten, zoals de bijstand, sociale werkvoorziening en de uitkering wilde samenvoegen, staat op de nominatie. Deze wet zou volgend jaar Rijksbreed al € 500 miljoen aan besparingen op moeten leveren. Als die nu niet doorgaat, ontstaat er een nieuw gat in de begroting.

Daarnaast dreigt nog uitstel van de Wet maatschappelijke ondersteuning waar ook de AWBZ begeleiding ondergebracht gaat worden bij gemeenten. Op dit vlak zijn ook extra bezuinigingen te verwachten die de gemeente direct raken. Een ander onderwerp is de jeugdzorg. Het kabinet was bezig om de verantwoordelijkheid hiervoor bij gemeenten te leggen en ook Den Haag heeft dat al voortvarend opgepakt. Uitstel, of zelfs afstel van deze nieuwe koers kan voor aanvullende lasten zorgen.

Overigens wil de woordvoerder van Dekker geen uitspraken doen welke wetten er eventueel controversieel verklaard moeten worden en welke niet. “Wij maken daar geen lijstje van, dat is geheel en al aan de Tweede Kamer”. Of de wethouder wellicht nog een telefoontje heeft gewaagd aan zijn politieke vrienden in de Kamer kon ze niet zeggen. “Daar ga ik niet over en dat zal hij mij vast niet vertellen”. De Tweede Kamer stelt de lijst controversiële onderwerpen vast op 29 mei.

Gemeentefonds

De Voorjaarsnota van de gemeente zal nog veel onzekerheden bevatten. Het Rijk heeft namelijk vanwege de uitwerking van het Lenteakkoord en de vaststelling van de Tweede Kamer van de lijst controversiële onderwerpen besloten dat de meicirculaire voor het gemeentefonds, één van de inkomstenbronnen van de gemeente is uitgesteld tot juni. Tot die tijd blijft er onzekerheid over welke gevolgen de landelijke bezuinigingen van het Lenteakkoord en de opschorting van wetten heeft voor de gemeente.

Rutte1 erkent  Den Haag als internationale stad van vrede en recht

Het beoogde kabinet van VVD en CDA handhaaft de status van Den Haag als Internationale stad van vrede en recht. Daarnaast komt er voor de Hofstad een verplichte aanbesteding van openbaar vervoer.

In het regeerakkoord staat dat het kabinet Den Haag gaat bevorderen als vestigingsplaats voor internationale instellingen, mede gelet op het economisch belang. Het beoogd kabinet zal in totaal 18 miljard euro gaan bezuinigen. Het beoogd kabinet wil naast vier ministers minder ook minder ambtenaren, burgemeesters, wethouders, raadsleden, waterschapsbestuurders en provinciale bestuurders en een kleinere Staten-Generaal. De Tweede Kamer zou van 150 naar 100 leden moeten gaan, de Eerste Kamer van 75 naar 50. De waterschapsverkiezingen verdwijnen, de gemeenteraden gaan de besturen kiezen.

De aanbestedingsplicht voor het openbaar vervoer is nog niet zo lang geleden afgeschaft. Het kabinet Rutte-Verhagen wil die weer invoeren voor de drie grootste steden, Amsterdam, Rotterdam en Den Haag. De kwaliteit en goede en actuele reisinformatie vormen wezenlijke onderdelen van de aanbestedingseisen.

Cultuur
Zoals al bekend snijdt het kabinet Rutte-Verhagen fors in de cultuursubsidies: € 200 miljoen, gefaseerd ingevoerd van 50 miljoen in 2011 tot 200 miljoen in 2015 en daarna. De bezuinigingen treffen vooral musea, toneelgezelschappen en orkesten. Zij verliezen ongeveer 40 procent van hun jaarlijkse subsidie. Het schenken van geld aan culturele instellingen wordt met een ‘Geefwet’ aantrekkelijker gemaakt. De btw op kaartjes bij podiumkunsten en op de handel in kunst en verzamelvoorwerpen stijgt van 6 naar 19 procent. De cultuurkaart voor jongeren gaat verdwijnen.

Zorg
De coalitie wil € 2,2 miljard bezuinigen op de zorgtoeslag. De marktwerking in de ziekenhuizen gaat verder en behandeling van ingewikkelde ziekten wordt beperkt tot  een aantal ziekenhuizen. Het collectief verzekerde pakket wordt ingeperkt met 1,2 miljard euro. De vergoeding van verzekeraars verdwijnt voor behandeling van aandoeningen die niet ernstig, maar wel ongemakkelijk zijn. De eerste IVF-behandeling blijft vergoed. Het bezoek aan de psycholoog van acht naar vijf keer en bezoekers aan een psychiater moeten een eigen bijdrage gaan betalen. Het eigen risico gaat in 2011 van €165 naar €205.

Er komt een algemeen verbod op gelaatsbedekkende kleding en een verbod op hoofddoekjes voor politie, rechters en aanklagers. Als iemand door gedrag of kleding de kans op een baan verkleint, verdwijnt het recht op bijstand, of wordt de uitkering gekort. De AOW-leeftijd gaat naar 66 jaar, de hypotheekrenteaftrek blijft, de kilometerheffing komt er niet en op onderwijs wordt niet bezuinigd, al moeten studenten in het hoger onderwijs meer betalen voor een master en als zij langer willen studeren. Het kabinet wil wel dat scholen roosters zonder tussenuren maken tegen schooluitval.

Enerverend en emotioneel moment voor Van Aartsen

Het was voor Jozias van Aartsen een emotioneel en enerverend moment toen hij de ambtsketen kreeg omgehangen. Dat was ook het moment waarop hij voor zijn eigen gevoel echt burgemeester was van Den Haag.

Vrienden, bekenden en familie waren erbij tijdens de installatie van Van Aartsen in de bijzondere raadsvergadering. Afwezig waren Jan Franssen, staatssecretaris Ank Bijsterveld en minister Guusje ter Horst van Binnenlandse Zaken. De laatste kwam nog wel even langs om de net geïnstalleerde burgemeester te feliciteren. “Tijdens de installatie kon ik niet komen en ik ga niet naar elke installatie, maar ik werk hier toch tegenover”, zegt de minister. Zij kijkt met veel plezier uit naar de samenwerking en denkt dat Van Aartsen een goede eerste burger wordt. “Ik ben blij met zo’n burgemeester die de gemeente belangrijk vindt en die dat ook al deed voordat hij burgemeester was”, zegt Ter Horst. Zij verwijst daarmee naar een rapport van Van Aartsen met de titel ‘de eerste overheid’.

Eerste overheid

Zelf verwees van Aartsen in zijn installatierede ook naar de eerste overheid. “Het gebouw van de staat begint bij gemeenten: burgers lopen het huis van Thorbecke binnen door de deur van gemeenten”. “Waarom kunnen we niet gaan werken aan een staat waarin de gemeente de dragende bestuurslaag is”, vroeg de kersverse burgemeester zich af. Van Aartsen dankte in zijn rede zijn voorganger Wim Deetman. “Je hebt zonder fanfares, maar met jouw kenmerkende onverzettelijkheid gewerkt aan een solide beleid voor de stad… Onder jouw bewind is Den Haag internationaler geworden”. Na deze woorden klonk applaus en Deetman leek daar ongemakkelijk onder. Hij is wel tevreden over de keuze voor zijn opvolger. “Hij hield een stimulerende en uitstekende speech. Ik ben blij dat er iemand is die het spoor wil doortrekken”, zegt Deetman. Zijn installatierede ging in 1996 over het samen stad zijn. Van Aartsen verwees daarnaar met de woorden: “De stad is van ons allemaal”. Later kwam hij er nog op terug: “Hiermee maak ik uw ambities tot de mijne. ‘Samen stad zijn’, ‘sociale cohesie’, burgerschap blijven lege begrippen als de stad niet zindert van activiteit, ook de culturele activiteit, waarin de Hagenaar zijn of haar levensbestemming vindt”.

Over de internationale organisaties in de stad zei Van Aartsen hoe meer hoe beter. “Ook ik zal daaraan werken”, beloofde hij zijn toehoorders. Hij noemde de vier krachtwijken die met steun van het Rijk worden opgeknapt. “In het volgende decennium zijn die wijken mooier, jongeren maken hun opleiding af, winkels en winkeltjes floreren. Ieder verstaat en spreekt Nederlands en heeft werk. Zo scheppen we voorwaarden voor Haagse vrede en gerechtigheid”.

Genodigden

In de zaal zaten ook dertig speciale genodigden, actieve Haagse burgers. Zij mochten samen met vele prominenten de hand schudden van de nieuwe burgemeester. Twee uur lang kreeg van Aartsen de felicitaties van VVD-prominenten als Mark Rutte, Arthur Docters van Leeuwen en Loek Hermans, Saskia Stuiveling (president van de Algemene Rekenkamer en staatssecretaris toen Van Aartsen bij het ministerie van Binnenlandse Zaken werkte), de Rotterdamse burgemeester Ivo Opstelten, maar ook van collega-burgemeesters uit de regio Haaglanden, de bekende Hagenaar Paul van Vliet en oud-collegaministers in Paars1: de D66’ers Els Borst en Hans van Mierlo.

Volgens Van Aartsen heeft hij met het burgemeesterschap zijn partijvoorkeur afgelegd. Hij zal in de raadszaal zijn voorkeur van de democraat blijven belijden. Dat is iemand die hij omschrijft als bruggenbouwer. “Ik zie volksvertegenwoordigers als de veerlui tussen de individuele burger en het gemeenschappelijk belang. Zij varen de belangen, eisen, verlangens en emoties van het volk naar de overheid… gemakzuchtige politici wagen zich niet het water op. De populist blijft staan schreeuwen op de ene oever. De regent wil het liefst alles stilletjes regelen op de andere oever. De een isoleert zich en de ander vergeet dat hij is gekozen. De een toont geen verantwoordelijkheid, de ander legt geen verantwoording af. De derde soort politicus doet beide wel. Dat is de democraat’.

Van Aartsen was nog wat onwennig als voorzitter van de bijzondere raadsvergadering. Hij zit vanavond zijn eerste gewone raadsvergadering voor.